De Pastéis de nata, of pastéis de Belém, zijn gebakjes van bladerdeeg en room (vandaar de Portugese naam “nata”) gemaakt van melk – of room – en eieren, afkomstig uit Portugal, en inmiddels beroemd in alle Portugeessprekende landen en in de voormalige Portugese koloniën.

Begin 19e eeuw, in Belém, nabij het Mosteiro dos Jerónimos, was er een suikerrietraffinaderij. Na de liberale revolutie van 1820 werden in 1834 alle kloosters en abdijen in Portugal gesloten, waarbij zowel de geestelijken als de arbeiders werden verdreven.

Om te overleven begonnen ze in het klooster zoete lekkernijen te verkopen die “Pastéis de Belém” werden genoemd.

Het gebied van Belém lag destijds ver van de stad Lissabon en de verbinding werd alleen verzorgd door stoomboten.

Toch trok de pracht van het Mosteiro dos Jerónimos en de Torre de Belém miljoenen bezoekers die zich al snel gewendden aan het proeven van de zoetigheden uit het klooster.

Tegenwoordig zijn Pastéis de nata in elk Portugees café te vinden en is het gebruikelijk ze te nuttigen met een bica (espresso), maar het originele recept, afkomstig van het Mosteiro dos Jerónimos, is geheim en wordt bewaard door de Oficina do Segredo, gelegen in de Fábrica dos Pastéis de Belém.

Daarom mag, hoewel zelfproductie is toegestaan, de verkoop alleen onder de naam pastel de nata plaatsvinden, terwijl de benaming Pastel de Belém uitsluitend gebruikt mag worden voor producten van de Fábrica.

Het bladerdeegrecept kwam naar het klooster via de monniken die jarenlang in Frankrijk verbleven voordat ze terugkeerden, terwijl de crème vroeger alleen uit dooiers bestond, omdat het eiwit werd gebruikt om overhemden te verstevigen.

De Pastel de nata die je op de foto ziet, is degene die we hebben gegeten in een bar-bistro in Lissabon genaamd “Fábrica”.