Ga zitten aan deze bergtafel, wil je samen met mij de gerstensoep voor Mario Rigoni Stern proeven? Er is een speciale gast.

In 2021 werd de honderdjarige verjaardag van de geboorte van Mario Rigoni Stern, een grote verteller uit Asiago, gevierd.

Ja, hij wilde zich namelijk verteller laten noemen, geen romanschrijver of schrijver, met de motivatie: “het is een verteller die vertelt wat hij heeft beleefd of heeft gekend door de ervaringen van anderen en zo een stem wordt van een collectief geheugen”.

Mario Rigoni Stern beschouwde zichzelf als een “dwergwilg in het woud van de literatuur”, hij vergeleek zich met de kleinste boom op aarde. Ik heb altijd van Rigoni Stern gehouden, niet alleen omdat we landgenoten zijn, maar vooral omdat iedereen die mij kent weet hoeveel ik van de bergen hou. Ik heb er vaak over geschreven op de blog wanneer ik volledig in vrede met mezelf wil zijn, ik ga dan in stilte mediteren in de bossen, tussen de natuur.

Stern beschreef zichzelf zo in het boek Stagioni: “Ik ben geboren aan de vooravond van de winter, in de bergen, en de sneeuw heeft mijn leven vergezeld”.

Mario Rigoni Stern hield van de bergen, hield van de natuur. Als overtuigd milieubeschermer zei hij dat mensen moeten begrijpen dat de natuur zijn grenzen heeft, waarbuiten het leven zal verdwijnen. We kunnen niet onvoorwaardelijk water, lucht, groene ruimtes uitbuiten. Vandaag zou hij samen met Greta in de voorhoede van Friday For Future staan, want hij had al begrepen dat met de bla bla bla we nergens komen.

Ik had het geluk een paar maanden geleden deel te nemen aan een wandeling in de bossen met een gids uit de kleine dolomieten. De route was geïnspireerd door het boek van Mario Rigoni Stern Arboreto salvatico. De schrijver hield van bomen en bracht ze in verband met het temperament van de mens. We moesten ontdekken welke boom in harmonie was met ons karakter. 20 bomen om te ontdekken, de een nog prachtiger dan de ander, of verlegen, geurig, onze boom.

Van links, linde, walnoot en kastanje.

Toen Stern in 1998 in Padua een ere-doctoraat in milieuwetenschappen en bosbouw ontving, zei hij tijdens zijn toespraak: “Ik was een jongen toen ik mijn ogen opendeed voor de natuur en alles gebeurde zo spontaan”

“Het bos is inderdaad het goed van iedereen, maar het is niet voor iedereen. Het bos, de kathedraal van de schepping. De lichten die van bovenaf filteren, het ritselen, de geluiden, de geuren, de kleuren zijn middelen om je emoties tot gebed te maken, zonder woorden aan te bieden aan een God die men niet kent. Misschien is hier voor het eerst bij de mens het idee, de gedachte, de reflectie ontstaan”.

Elke keer als ik deze woorden lees, word ik ontroerd, elke keer als ik in een bos wandel, word ik ontroerd.

Jaren geleden, tijdens een avond ter ere van Rigoni Stern, las Ottavia Piccolo een kort verhaal van hem uit Il libro degli animali – Einaudi ed. 1990-

Natuurlijk huilde ik toen ook.

DE VERDWAALDE REE

“Zoals elke ochtend was het houtkapteam voor zonsopgang vertrokken. Het dorp sliep en pas toen ze bovenaan de helling kwamen, hoorden ze de klokken van de dageraad luiden. Nadat ze hun zakken hadden neergelegd, begonnen ze met hun werk. Ze werkten lang, tot de middag, toen ze stopten voor een langere pauze. Ze trokken zich terug in de schaduw, in het bos om te eten. Niet ver weg hoorde men het getrappel van een ree en, van de overkant van de vallei, het gerommel van het weer.

– Er komt een onweersbui – zei een van hen. En het water begon al tussen de takken te kletteren en donder en bliksem braken de stilte. De jongste, nog maar een jongen, liep weg om een stuk schors te zoeken om de kettingzaag mee te bedekken.

Plotseling hoorden zijn metgezellen hem roepen: – Kom kijken, op de open plek ligt een pasgeboren hertje. Ook de andere drie gingen in de storm naar buiten en volgden hem haastig.

Ze zagen het diertje tussen de natte varens bijna levenloos liggen. Een houthakker bukte zich om het op te pakken en in de droogte te brengen, maar hij die het als eerste had ontdekt hield hem tegen:

– Raak het niet aan!, – als het jouw geur ruikt, zal de moeder het verlaten. Zei de jongen met bijna glinsterende ogen.

Ze waren inmiddels doorweekt tot in hun schoenen en onder hun wollen trui; vlijtig maakten ze vier grote takken schoon en braken ze af. Ze zetten ze in de grond rond het reekalfje en daarna plaatsten ze op vakkundige wijze de schorsen zodat er geen druppels onder kwamen, als een dak.

Het begon te hagelen en de korrels sloegen van de bomen, dennenappels en twijgen; de jager-houthakker trok zijn jas uit en hield die boven het reekalfje gestrekt:

– Wie weet of de moeder het terugvindt zei een van hen. Ze zijn sterk, stelde de oudste hem gerust. Het zal wel lukken, maar de moeder zou het moeten terugvinden.

Het kleintje beefde van de kou, maar leek rustig. Ze verzamelden hun rugzakken en gingen op weg naar het pad.

De volgende ochtend was de lucht zo helder dat je de bomen op de bergkammen in de verte kon tellen. De jachtopziener ging met de vier houthakkers mee en ze gingen samen naar de schuilplaats van het reekalfje. Voorzichtig verwijderden ze de schorsen die als dak boven de takken waren gelegd, maar eronder was het reekalfje niet meer.

– De moeder is misschien gekomen om het te halen, zei een van de houthakkers.

– Voel, het hol is nog warm, voegde hij eraan toe terwijl hij met een hand de geplette varens aanraakte. Ze stonden even stil en bovenaan, aan de rand van het bos, hoorden ze een kort getrappel en het geritsel van takken. Toen een geblaat.

– Dat zijn zij, zei de jachtopziener. – De moeder is gekomen om het te halen: het is gelukt.

Zijn jullie ook ontroerd?

Ik weet niet of jullie ooit door de bossen hebben gewandeld en bij schemering reeën in de verte hebben gezien, stilstaan in de stilte om niet te storen… jezelf één voelen met de natuur en ademen en dankbaar zijn om daar te zijn.

Omdraaien en dromend, zien dat in het bos ook Mario met een zachte stap wandelt, langzaam naderen en hem uitnodigen voor de lunch. Bij het instemmend knikken met de lieve glimlach van een wijze vader, besluiten hem een soep aan te bieden van die hij het meest liefhad.

Dus heb ik een groentebouillon gemaakt, ook met dennennaalden, toegevoegd gerst, kool, aardappelen, pompoen, een handvol linzen en de onmisbare kumo (karwijzaad). Ik ben ervan overtuigd dat Mario de eenvoud van dit “root food” zou waarderen.

Ja, Rigoni Stern hield van de eenvoudige gerechten van de bergtraditie. De Considera bijvoorbeeld dat Mario erg van hield (een speciaal deeg van aardappelen, witte bloem, boter, uien en kaneel). De Cavrizza (maïsmeel en melk), de Mosa (water, melk, boter en gele bloem), de Kraut (veldgroenten gekookt en in de pan gebakken, niet te verwarren met zuurkool).

Zijn vrouw vertelde dat hij dol was op snoep en chocolade. Hij herinnerde zich de goedheid en de geur van hooi, van de polenta en kaas die uit huis kwamen toen hij in 1940 in Albanië was. Hij hield ook van wild, maar ook van soepen zoals de “Sliba” die lijkt op die welke ik vandaag voor hem heb gemaakt.

Met deze soep neem ik deel aan IL CIBO DI MARIO

De rol van voedsel in de literatuur en het leven van Mario Rigoni Stern: onderzoek en herdenkingen in een virtuele uitdaging voor de herontdekking van root food, met de woorden van food bloggers van AIFB.

Ik laat je nog enkele soepen die ik bijzonder lekker vind